Dziś Środa Popielcowa

Środa Popielcowa oznacza w kalendarzu chrześcijańskim pierwszy dzień 40-dniowego Wielkiego Postu - pokutnego okresu, który poprzedza święta Wielkiej Nocy i Zmartwychwstania Pańskiego. Tego dnia kapłan podczas nabożeństwa posypuje głowy wiernych popiołem.

Ksiądz, posypując głowy wiernych popiołem, wypowiadając słowa: "Pamiętaj, że prochem jesteś i w proch się obrócisz" lub "Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię".

Obrzęd ten wywodzi się sprzed katolicyzmu. Początkowo znany był w wielu starożytnych religiach np. w Egipcie, Grecji czy u Arabów. Tam był znakiem żałoby i pokuty. Zwyczaj ten, idąc za długowieczną tradycją żydowską, był również znany i stosowany w chrześcijaństwie, choć wyraźne jego ślady w liturgii spotykamy dopiero w VIII w.

W Środę Popielcową wiernych obowiązuje wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych oraz tzw. ścisły post. Podczas nabożeństwa w kościołach, kapłan posypuje głowy wiernych popiołem, który pochodzi ze spalania palm poświęconych w Niedzielę Palmową poprzedniego roku. Popiół ten, według tradycji żydowsko-chrześcijańskiej, symbolizuje przemijanie, śmiertelność i żałobę. Stanowi też znak oczyszczenia, odrodzenia i zmartwychwstania, jako że Bóg stworzył człowieka z prochu ziemi i odrodził go w Chrystusie do nowego życia. Stąd nieprzypadkowy dobór słów towarzyszących posypaniu głów popiołem: "prochem jesteś i w proch się obrócisz".